کاربرد بلاک چین

دنیای اقتصاد/ موسسه مکنزی در سال ۲۰۱۳ اقدام به انتشار لیستی از تکنولوژی‌های زیر و رو‌کننده کرد. شاید در آن روزها توجه به این مقاله کمی خیال‌انگیز می‌نمود اما امروز بعد از گذشت تنها چهار سال از آن تاریخ نه‌تنها بشر به بسیاری از آن موضوعات اعتراف کرده بلکه در گزارش جدید این موسسه برخی فرآیندهای جدید نیز تعریف شده است. اینترنت سیار، اینترنت اشیا و در حال‌حاضر بلاک چین از مهم‌ترین موضوعاتی هستند که بشر امروز به کمک آنها وارد عصر جدیدی از دوران تاریخی خود می‌شود. اکنون می‌توان ادعا کرد که در عصر همگرائی فزاینده فناوری‌ها شاهد رشد خطی تحولات علوم مختلف هستیم و به جرات می‌توان مدعی بود بر خلاف اعصار و ادوار گذشته که خیال‌پردازی انسان از عالم واقع پیشی می‌گرفت، امروز حقایق جهان مادی و تکنولوژی از خیالات انسان‌ها جلوتر حرکت می‌کند و چه سخت و دشوار است که این سرعت تغییر در فرآیند‌ها و سیستم‌ها را بتوان دید و تحلیل کرد و در راه استفاده درست و بهینه از آنها اقدامات لازم را معمول داشت. در قرن بیستم میلادی، تلاش بر توسعه نقش اقتصادی و مدیریتی دولت‌ها بود، لذا شاهدیم که در این دوران نظام‌های اقتصادی شکل می‌گیرند و اساس عالم بر توسعه مدیریت دولت‌ها و اقتصادها استوار می‌شود. کشورها به دنبال افزایش محدوده مرزهای جغرافیائی خود بودند و بزرگان سیاست به دنبال جاودانگی خورشید در قلمرو تحت سلطه خود حرکت می‌کردند. وظایف سنتی دولت‌ها که به‌طور کلی در طول تاریخ با کمی تغییر دارای اصول ثابت و اولیه بود، محک محکمی از توانمندی سردمداران تلقی می‌شد. حفظ امنیت داخلی، حفظ سرحدات خارجی و در نهایت حفظ ارزش پول به‌طور کلی سه رکن وظایف آنها برشمرده می‌شد. به تدریج و در آستانه قرن جدید وظایف مدرن نیز به این حوزه افزوده شد که شاید مهم‌ترین آنها تعریف و حفظ استانداردها، تعریف حقوق مالکیت اعم از معنوی و مادی و در نهایت تضمین حقوق مالکیت کارآمد را بتوان نام برد. با این حساب دولت‌ها به دنبال ایجاد استانداردهای مختلف در امورات جاری برآمده تا روابط انسان‌ها با یکدیگر در تمام شئون از یک الگوی قابل مدیریت پیروی کند. به تدریج و با توسعه ارتباطات، جهانی شدن این قواعد و قوانین نیز از الزامات غیر قابل چشم‌پوشی درآمدند، لذا شاهد ایجاد اتحادیه‌ها و تشکل‌های جهان‌شمول در زمینه‌های گوناگون هستیم که برخی از آنها قدیم‌تر و برخی جدیدتر به این قافله ملحق شدند. روابط حاکم بر مراودات مالی در سطح جهانی از الگوهای یکه و منحصر‌به‌فردی تبعیت می‌کنند که در تمام دنیا غیر از برخی کشورها قابل اجرا و پیگیری هستند. با افزایش حجم مبادلات، قوانین گسترده‌تر شده و دولت‌ها هر روز بزرگ‌تر می‌شوند، نظارت‌های بیشتر و به همان میزان ناکارآمدی رشد می‌کند، همزمان ناآگاهی از این قواعد و گاهی خیانت عوامل این سیستم باعث می‌شود تا شاهد یک نظام ناکارآمدی باشیم که جمع اجزای آن از جمع کل سیستم کوچکتر بوده و در این حالت سیستم به سمت سقوط حرکت می‌کند. بر اساس گزارش مکنزی در سال ۲۰۱۳ تکنولوژی‌های جدید به کمک تغییر سیستم‌ها آمده تا سیستمی را بسازند که جمع اجزای آن از جمع کل بیشتر بوده تا کارآمدی و بهره‌وری ساختاری رو به تزاید نهاده و هزینه‌ها را به‌شدت کم و نقایص را از بین ببرد. اولین رکن این نظام، اینترنت سیار است که بشر امروز را قادر کرده در هر لحظه و در هر مکان به فضای مجازی دست یابد. فضای مجازی و شبکه‌های مجازی، مغز جامعه زنده و هوشیار هستند، امروزه شاهدیم که با استفاده از این ابزار در کسری از زمان می‌توان انبوهی از اطلاعات را فارغ از جنس و نوع به هر گوشه عالمی که بشر به آن دسترسی دارد، مخابره کنیم و در همان دم، بازخوردهای آن را شاهد باشیم، رکن دوم را به اینترنت اشیاء تلقی می‌کنند؛ این یعنی هوشمند شدن ابزارها و لوازمی که در دست بشر است، از لباس تن‌پوش تا فضاپیما. اینترنت اجسام باعث خودآگاهی اجسام می‌شود و این خودآگاهی منفرد وقتی در یک سیستم قرار می‌گیرد موجبات خودآگاهی جمعی را فراهم کرده که مقدمه تحول کیفی زندگی بشر در تمام ارکان می‌شود. این تحول کیفی مقدمه‌ای بر بزرگترین اختراع بشر بعد از اینترنت است که به شبکه بلاک‌چین معروف شده است. در زمان حال شاهد رشد نمائی تکنولوژی هستیم و این رشد لحظه‌ای، قواعد جهان ماده را از اصول محدود به اصول بی‌نهایت تغییر داده، قواعد عوض شده، اصول دچار تحول بنیادی شده و زندگی بشر در آستانه چرخش بزرگ تمدنی جدیدی است تحت‌عنوان «عصر بی‌نهایت». در این تمدن جدید هرآنچه در خیال بشر بگذرد، در جهان واقع موجود است، مهم‌ترین هدف و نتیجه این تغییر بزرگ را می‌توان به حاکمیت مجازی تعبیر کرد. در این حالت مغز انسان‌ها از نقاط منفرد با استفاده از این ابزارهای شبکه مجازی به کل جامعه انسانی تعمیم یافته است و به جرات می‌توان گفت که همه آدم‌های روی زمین در مشارکت کامل در حال تفکر و به اشتراک گذاشتن اندیشه‌ها و آرای خود هستند بی‌آنکه اختیاری بر آن داشته باشند. شبکه‌های مجازی قواعد موجود و استانداردهایی که به‌عنوان وظایف سنتی دولت‌ها تلقی می‌شد را تغییر داده و جهان را برای یک هماورد جدید آماده می‌سازند. در برخی علوم و حوزه‌ها از چندی قبل شاهد این تحول بودیم، به‌عنوان مثال هرآنچه پیش از کلمه مجازی قرار می‌گرفت را می‌شود نام برد، آموزش مجازی، بانکداری مجازی و…. اما اکنون در عصر انقلاب بلاک‌چین شاهد یک تعریف جدید تحت عنوان دولت‌های مجازی هستیم. در این دولت‌ها، شبکه‌های مجازی مرتبط با هم که همان مغزهای هوشمند انسانی هستند، در بهترین حالت و شرایط در حال تعامل با یکدیگر هستند، این شبکه‌های مجازی از هرگونه خطا و اشتباه دورند، زیرا تمام اجزای آن شبکه بر فعالیت آن نظارت دارد لذا بهینه بودن عملکرد آن برای اکثریت غیر ذی‌نفع و ذی‌نفع اثبات شده و این مغزهای بی نهایت عاری از هرگونه ادعا و مالکیت بر موضوع به وظیفه اصلی خود که راستی‌آزمایی فرآیندهای سیستمی است می‌پردازند تا ارکان نظام مجازی به وظایف خود جامعه‌عمل بپوشاند. در حوزه اقتصاد مهم‌ترین کارکرد این ابزار، پول مجازی است. پولی که نه امکان تقلب در آن است، نه امکان تورم دارد و نه امکان تحریم و نظارت. شاید در نگاه اول، انتشار پول مجازی را در راستای کمرنگ‌شدن نقش نظارتی و حاکمیتی دولت‌ها در نظام جهانی را پررنگ کند، اما وقتی کسب یک ارز و پول و خرج کردن آن تحت نظارت میلیون‌ها چشم بیدار و هوشیاری باشد که ذی‌نفع در این معاملات نیستند، دیگر نمی‌توان این فرضیات را بر آن حاکم کرد. در این حالت شفاف‌ترین فرآیند‌های مالی در عالم مجازی به وسیله ارکان غیرذی‌نفع، اما مرتبط در شبکه زنجیروار منبعث می‌شود. در پیش‌بینی‌های اقتصادی سال آتی کشور عزیزمان صحبتی از این فرآیند‌های زیر و رو‌کننده دیده نمی‌شود و متاسفانه باید گفت طبق معمول وقتی اتفاقی می‌افتد ما با اصل غافلگیری با آن برخورد می‌کنیم. فعالان اقتصادی بدانند و هوشیار باشند که سال جدید، سال اثر‌گذاری فرآیندهای مجازی در کسب و کارهای سنتی است. شاید بهتر باشد برای درک بهتر به جدال بقالی‌ها و هایپرمارکت‌ها نگاهی بیندازیم که چطور غول‌های عرضه محصولات مصرفی، بساط کسب و کارهای سنتی را درهم پیچیدند و با بی‌رحمی تمام خودمان با خرید روزانه به این مجادله دامن می‌زنیم تا بقایای فروشندگان سنتی از بین برود و از این طریق زندگی بهتری را رقم می‌زنیم! اما ورود ارزهای دیجیتال به عرصه اقتصاد و استفاده از ساختار بلاک‌چین با هیچ ساختاری مشابه نبوده که بتوان عمق موضوع را بفهمیم و تنها و تنها به این بسنده می‌کنم که اگر الزامات این پدیده را نادیده بگیریم، شاید سال آینده‌ای به این شکل و صورت وجود نداشته باشد تا بتوان تحلیلی دیگر را ارائه کرد. بد نیست بدانیم فاصله بین چرخش‌های تمدنی بسیار کم شده، از زمان کشف آتش تا خلق کشاورزی چند هزار سال به طول انجامید اما اکنون شاهد آن هستیم که در هر چند ساعت یک تکنولوژی جدید، زندگی ما را هدف قرار می‌دهد، لذا این ادعا که سال آینده در زمینه استفاده از تکنولوژی بلاک‌چین، تحولات اساسی در اقتصاد عالم به وقوع می‌پیوندد دور از ذهن نیست.

یک پژوهشگر در حوزه ارزهای دیجیتال گفته است: با کمک ارزهای دیجیتال و فناوری بلاک چین می توان از تحريم‌ها فرار كرد و سيستم مبتنی بر بلاک چین سرعت انجام فعاليت بانكی را نيز افزايش می دهد. به نقل از پول‌نیوز؛ نشست تخصصی بررسی مفاهیم اولیه حوزه ارزهای دیجیتال، بلاک چین و کارکردهای آن برگزار شد. این جلسه که توسط کمیسیون‌های فناوری اطلاعات و ارتباطات، سرمایه‌گذاری و بازار پول و سرمایه اتاق بازرگانی ایران برگزار شد؛ مهدی فقیهی دبیر ستاد توسعه فناوری اطلاعات معاونت علمی ریاست جمهوری، حمیدرضا احمدیان مدیر کل نوآوری وزارت ارتباطات، عبدالرضا نوروزی نایب رئیس کمیسیون ICT اتاق بازرگانی و کوروش پرویزیان رییس کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق بازرگانی حضور داشتند: [mks_col] [mks_one_half] مهدی فقیهی

شرکت IBM با همکاری برخی دیگر از شرکت های فعال در حوزه جواهرات، می خواهد از فناوری بلاک چین به منظور تایید هویت و اعتبار جواهرات استفاده کند. به گزارش ایسنا، به نقل از وب سایت زد دی نت، فناوری بلاک چین که اخیرا نام آن زیاد به گوش می خورد و در استخراج و کسب ارزهای دیجیتالی کاربرد فراوانی دارد، حالا قرار است با همکاری برخی از شرکت های نام آور همچون IBM به منظور تایید و احراز هویت و اعتبار طلا، جواهرات و فلزات گرانبها به کار برده شود. شرکت کامپیوتری IBM هم اکنون با کنسرسیومی از شرکت های فعال در بازار تامین و فروش طلا و الماس در حال همکاری است تا بتواند با استفاده از فناوری TrustChainخود، روند استخراج تا فروش جواهرآلات را به صورت دقیق تحت بررسی و نظارت قرار دهد. فناوری TrustChain از پلتفرم ابری بلاک چین توسعه داده شده از سوی شرکت IBM استفاده می کند و به طور قطع می تواند اعتبار فرایند خرید و فروش جواهرات و طلا را برای مشتریان و خرده فروشان به میزان بسیار زیادی بالا ببرد. این شرکت که سابقه بسیار زیاد و درخشانی در حوزه معرفی، تولید و توسعه محصولات رایانه و تکنولوژی داشته است، حالا با توسعه فناوری پلتفرم بلاک چین (block chain) می خواهد وارد صنعت پررونق و پرفروغ جواهرات و فلزات گرانبها نیز شود و موجبات رضایت و خشنودی هرچه بیشتر کاربران و مشتریان این صنعت پرطرفدار را فراهم بیاورد.

افشا و گزارشگری مالی بانک‌ها با رشد بازارهای مالی و افزایش مقررات نظارتی یک چالش اساسی است که بلاک چین به‌ عنوان زیرساخت نوین و نوآورانه فناوری اطلاعات می‌تواند در این حوزه راهگشا باشد. به نقل از اخبار پولی مالی؛ با رشد بازارهای مالی و پیچیده شدن محیط کسب و کار، افشا و گزارشگری اطلاعات در بانک‌ها تبدیل به امری پیچیده، هزینه‌بر و زمان‌بر شده که البته طی سال‌های اخیر رشد ابزارهای مالی مشتقه و غیرمشتقه از جنس دارایی و بدهی‌های مالی و طرح مباحث نوینی همچون ارزش‌گذاری منصفانه دارایی و بدهی‌های مالی و سایر مباحث نوین حسابداری و تغییرات هر روزه آن، افشا و گزارشگری مالی را در مقایسه با گذشته به امری پیچیده‌تر تبدیل نموده است. این مسئله تا آنجا مطرح شده که اتحادیه اروپا از آن به‌ عنوان یک چالش یاد می‌کند. به‌ عبارتی با توجه به قوانین و مقررات بی‌شمار بانک‌های مرکزی و سایر نهادهای نظارتی بر بانک‌ها، بانک‌ها ملزم به افشای اطلاعات زیادی هستند که این مسئله به دلیل تعهدات نظارتی بی‌شمار بر بانک‌ها به یک مسئله پیچیده و هزینه‌بر تبدیل شده است. همچنین این چالش علاوه بر هزینه‌بر بودن گزارشگری برای بانک، مباحثی همچون کیفیت اطلاعات افشا شده، زمان صرف شده برای تولید اطلاعات، میزان قابلیت اتکا به اطلاعات و انتقال و ارتباط بین داده‌ها را نیز مطرح نموده و همه اینها در حالی است که با تغییرات جدید در بازارهای مالی و در جهت همسویی با این تغییرات، هر روز الزامات جدیدی برای افشا تبیین می‌شود که حجم و اقلام افشا و گزارشگری بانک‌ها را افزایش می‌دهد. برای همین منظور ضرورت دارد به زیرساخت‌های جدید و نوآورانه فناوری اطلاعات برای گزارشگری و افشا توجه ویژه شود. یکی از پیشنهادات برای حل این چالش استفاده از بلاک چین ها برای افشا و گزارشگری است که در سال ۲۰۱۶ توسط اتحادیه اروپا و موسسه حسابرسی دیلویت به‌عنوان یک راه‌حل برای افشا و گزارشگری مالی در بانک‌ها و موسسات مالی و اعتباری مطرح شد. بلاک چین پایگاه داده توزیه شده و مبتنی بر اجماع است که به صورت مستمر فهرستی از رده یا رکوردها را که هر کدام به گرینه قبلی فهرست ارجاع می‌دهند، را حفظ می‌کند و یا به طور کلی بلاک چین یک سیستم ثبت اطلاعات و گزارش توزیع شده و به صورت غیرمتمرکز است و به‌ عنوان یک دفتر اطلاعاتی توزیع شده، شناخته می‌شود. در این فناوری با وجود کاربران متعددی که به‌طور هم‌زمان داده‌هایی را ثبت و اصلاح می‌کنند و ممکن است که آن داده‌ها با هم تداخل داشته باشند، شبکه قادر به حفظ یکپارچگی محتوای پایگاه داده‌ است. با توجه به ساختار داده‌ای رمزنگاری شده که بلاک چین دارا است یکپارچگی بدون هیچ کنترل‌کننده مرکزی حفظ می‌شود. علاوه بر آن بلاک چین از نوعی اکوسیستم خود حسابرسی برخوردار است که تحت آن  همه‌ تراکنش‌های ایجاد شده در هر دوره‌ مثلا ده دقیقه‌ای با یکدیگر تطبیق می‌یابد. این ویژگی‌ها همراه با سایر ویژگی‌های مطلوب منجر به آن شده که بلاک چین به‌ عنوان یک راه‌حل برای چالش افشا و گزارشگری مالی از طرف اتحادیه اروپا مطرح شود. سازمان بورس و اوراق بهادار اتحادیه اروپا بر این باور است که بلاک چین یک منبع طلایی یا منحصر به فرد برای گزارشگری در موسسات مالی و اعتباری است و تحت بسترهای آن می‌توان مخازن یکپارچه و متصلی از داده‌ها را تنظیم نمود که منجر به گزارشگری هوشمند، با کیفیت، شفاف و با حداقل هزینه خواهد شد که نه تنها برای گزارشگری موسسات مالی و اعتباری، بلکه برای قانون‌گذاران و نظارت موثر بر موسسات مالی و اعتباری، کاربردی است. در حال حاضر، در ایران نیز طی دو الی سه سال اخیر موضوعات مرتبط به بلاک چین‌ مطرح شده و با توجه به اقدامات صورت گرفته در سطح بین‌المللی حرکت به سمت آن اجتناب‌ناپذیر است. این مسئله به خصوص برای بانک مرکزی ایران به‌عنوان نهاد نظارتی و قانونی که قدرت تنظیم مقررات و تبیین الزامات افشا و گزارشگری و نظارت بر بانک‌ها را دارد، حائز اهمیت است و با توجه به نو بودن مباحث در سطح بین‌المللی، اقدامات بانک مرکزی و سایر نهادهای مقرراتی و نظارتی در ایران در راستای درک اثر بلاک چین ها و توسعه کاربردها و مفاهیم آن در بازارهای مالی و در موسسات مالی و اعتباری ایران با هدف همسویی با تغییرات بین‌المللی و همگام شدن با تغییرات جدید ضروری است و قبل از آنکه فرصت برای تفسیر و درک تغییرات جدید محدود شود، اقدامات لازم صورت گیرد.

 

چند وقت پیش در کوین‌تلگراف این مطلب را خواندم. مثل اینکه بیت کوین می تواند به موسسات و بنیادهای خیریه در جذب سرمایه کمک کند!

به نقل از رویترز؛ شرکت کوکاکولا، غول نوشابه های آمریکا، قصد دارد با کمک وزارت امور خارجه و سه شرکت دیگر پروژه ای را شروع کند که در آن برای تمام کارگران دنیا با استفاده از فناوری بلاک چین یک رجیستری امن ساخته خواهد شد. طبق اعلام سازمان بین المللی کار قریب بر ۲۵ میلیون نفر در دنیا تحت شرایط اجباری کار میکنند. ۴۷ درصد از این آمار مربوط به ساکنین منطقه آسیا-اقیانوسیه است. به واحدهای تولید نوشیدنی سفارش شده است که به مسئله کار اجباری در کشورهای تولیدکننده نیشکر، توجه داشته باشند. طبق مطالعاتی که سال گذشته توسط سازمان شفافیت زنجیره تأمین کالا (KnowTheChain) انجام شد، اکثر شرکت های تهیه مواد غذایی و نوشیدنی در رسیدگی به این مشکل، کوتاهی می کنند. و اما، پروژه جدیدی که در نظر گرفته شده با کمک اعتبار و قابلیت دفتر کل توزیع شده در بلاک چین، برای کارگران و قراردادهای آنها یک دفتر ثبت مطمئن ایجاد خواهد کرد. برنت ویلتون، رئیس انجمن حقوق کار در Coca-Cola، گفت:

ارتباطات و حمل‌ونقل یک جنبه اساسی در زندگی انسان است که ستون فقرات آن را انتقال کالاها، خدمات و انتقال سرمایه، تشکیل می‌دهد. همانطور که روزبه‌روز تجارت و حمل‌ونقل بین‌المللی پیشرفت می‌کنند، روش‌های کارآمدتری برای تأمین ارائه خدمات موثر و انتقال سرمایه فراهم می‌شود. با این حال، تکنولوژی بلاکچین (Blockchain)، بُعد دیگری را برای مقابله با نقاط ضعف صنعت حمل‌ونقل در زمینه‌هایی مانند شفافیت و ردیابی کارآمد سرمایه و کالا، به ارمغان آورده است.

یک شرکت ایرلندی که در زمینه املاک و مستغلات فعالیت می‌کند، بیت کوین را به‌عنوان روش پرداخت قبول کرد.

Voatz، یک استارت‌آپ در بوستون است که قول داده توسط آن برخی از بزرگترین چالش‌های مربوط به رای‌گیری را حل کند: چالش‌هایی مانند در دسترس بودن، امنیت، شفافیت و کارایی این شرکت قصد دارد با استفاده از رای‌گیری مبتنی بر اینترنت و با استفاده از تکنولوژی بلاکچین، به این هدف دست پیدا کند.

اج بر پایه‌ی تقاضای چشمگیر برای امنیت مورد نیاز زنجیره‌‌ی بلوکی و همچنین مزایای آن، آن‌ هم نه‌فقط برای دنیای ارزهای رمزپایه، بلکه برای هرکسی که نیاز دارد داده‌ها یا دارایی‌هایش امن باشد، تأسیس شده است. امنیت اج، امنیت در لبه‌های یک شبکه است و این شبکه از خود من، شما و دستگاه‌های مربوطه تشکیل می‌شود. این امنیت با امنیت شرکتی درتضاد است. امنیت شرکتی در سال‌های گذشته همواره طعمه‌ای برای هکرها بوده و هزینه‌ی زیادی داشته است. اج به‌جای متمرکز کردن داده‌ها و اعتماد به شخص ثالث، داده‌های سمت کاربر (کلاینت) را ایمن می‌کند و این داده‌ها را روی دستگاهی که شما آن را کنترل می‌کنید، رمزگذاری می‌کند. ایده‌ی ما این بود که مدل امنیتی را برعکس کنیم و داده‌ها را در اختیار و کنترل خود کاربر قرار دهیم؛ بدین معنا که هکرها با هر هکی که انجام می‌دهند، پاداش کمتری دریافت کنند که طبق نظریه‌ی بازی، این کار خود می‌تواند انگیزه‌های حملات آینده را از بین ببرد.